Hoogbegaafden kunnen zichzelf niet helpen

Posted on

Ha, ja! Dat is nog eens een leuke conclusie hé? Hoogbegaafden kúnnen zichzelf niet (verder) helpen, al zouden ze het willen. Althans, dat zegt de studie van Muratori & Smith (2015). Het is vooral aan promotors en coaches om hen te helpen en de weg vrij te maken voor hoogbegaafde volwassenen.

Het bepalen van interesses

Ook leuk om te lezen: volgens dit onderzoek zou het NIET juist begeleiden en stimuleren van hoogbegaafde volwassenen een verlies zijn voor de samenleving en is het dus belangrijk dat dit wél gedaan wordt. Echter, omdat de algemene assumptie is dat hoogbegaafden ‘zich wel redden’ (want ze zijn immers zo slim, toch?), is deze begeleiding in de dagelijkse praktijk nihil. Niet alleen is dit zo tijdens hun schooltijd (al komt daar wel steeds meer aandacht voor hoogbegaafdheid), maar ook tijdens en na studeren blijft deze begeleiding vaak afwezig. Wat er daardoor gebeurt, is dat hoogbegaafden stuurloos raken. Tijdens het studeren blijkt dit bijvoorbeeld al aan een te groot interessegebied: het kiezen van een bepaalde studie is moeilijk. Doordat hoogbegaafden van nature een brede interesse hebben en het fijn vinden om nieuwe paden te bewandelen, is het gaan studeren en het ontdekken van nieuwe studiegebieden, disciplines en toekomstige carrièregebieden als een schatkist: een wonderlijke wereld vol keuzemogelijkheden wordt geopend! Dit is echter niet problematisch zolang het gaat om een exploratief proces dat niet oneindig doorgaat (p. 180).

Maar dat doet het dus vaak wél

Ook na het studeren lopen hoogbegaafde volwassenen vaak vast. Er wordt verwacht dat je na het studeren gaat werken, maar wat als je dat werk dan eigenlijk helemaal niet leuk vindt? Switchen van carrière zonder werkervaring is niet altijd mogelijk en ook interne begeleiding bij de werkgever loopt niet altijd even soepel en leidt ook zeker niet altijd tot succes. Daarnaast moeten hoogbegaafden continu gestimuleerd en uitgedaagd worden en dat is vaak gewoon niet mogelijk.

En dus is coaching en de aanwezigheid van promotors de heilige graal?

Nou ja, eigenlijk wel een beetje. Neem nu bijvoorbeeld dat keuzeproces tijdens de studie: dit wordt makkelijker als er advies van een externe wordt ingewonnen. Zo kijkt de student niet (te) subjectief naar de te maken keuze, maar leert hij of zij door middel van objectieve observatie wat nu écht bij hem of haar en de intrinsieke motivatie past. Daarnaast is het belangrijk om te voorkomen dat een student tijdens dit keuzeproces mentale issues krijgt: door begeleiding te bieden kan stress en angst voorkomen worden en kan geholpen worden betekenis te geven aan het werk en het leven (p. 180). De begeleiding kan dan bestaan uit het stimuleren van het lopen van een stage, het toelichten van eerdere onderzoeksresultaten als leidraad, het maken van assessments en netwerken. Daarnaast is het aan te raden om hoogbegaafde studenten te koppelen aan een mentor, die de student begeleidt bij successen en falen en hem of haar kan voorbereiden op de toekomstige werkplek.

Ook voor volwassenen die al werken is begeleiding aan te raden, volgens Muratori & Smith. Het switchen van carrière, al dan niet gedwongen, leidt vooral bij hoogbegaafden tot onzekerheden en wéér die keuzestress. Voor hoogbegaafden is het dan goed om hierover te praten met een coach of adviseur zodat zij niet alleen te maken krijgen met alle bijbehorende issues en niet vervallen in een negatieve denkwijze.

En het allermooiste…

Volgens het artikel van Muratori & Smith is die coaching en begeleiding dus heel belangrijk, maar wellicht nog belangrijker is de rol die coaches en adviseurs zouden moeten pakken als het gaat om het helpen van ánderen om hoogbegaafdheid te begrijpen. Quote:

“In addition to serving gifted individuals directly, counselors are encouraged to function as advocates in helping others (e.g., educators, policy makers, the public) understand the needs of gifted individuals and be instrumental in removing barriers that prevent them from being appropriately challenged and moving forward in their talent and career development” (p. 180).

En daar helpen wij dan weer graag bij! 🙂

Bron: Muratori, M. C., & Smith, C. K. (2015). Guiding the talent and career development of the gifted individual. Journal of Counseling & Development93(2), 173-182.